Porsche 959: Supersamochód lat 80. – technologiczny majstersztyk i jego dziedzictwo

Co to jest Porsche 959? Historia i tło powstania

Porsche 959 to legendarny supersamochód, który zadebiutował w połowie lat 80. jako odpowiedź niemieckiego producenta na rosnącą konkurencję w segmencie samochodów wysokich osiągów. Oficjalnie zaprezentowany na Salonie Samochodowym we Frankfurcie w 1985 roku, Porsche 959 było efektem ambicji inżynierów z Zuffenhausen, aby stworzyć najbardziej zaawansowane technologicznie auto drogowe swoich czasów. Oryginalnie pomyślany jako pojazd rajdowy grupy B, z czasem przekształcił się w drogowego demona szos, oferującego przełamywanie barier technologicznych i osiągów.

Chociaż Porsche miało już renomę producenta sportowych samochodów z modelem 911, to 959 oznaczało skok w zupełnie nowy wymiar możliwości motoryzacyjnych. Samochód ten nie tylko był najszybszym seryjnie produkowanym autem na świecie w chwili swojego debiutu – osiągając prędkość maksymalną 317 km/h – ale także pionierem wielu nowinek technicznych, które zrewolucjonizowały motoryzację na dziesięciolecia.

Jakie osiągi oferuje Porsche 959?

W momencie premiery Porsche 959 oferowało wręcz nieosiągalne wówczas parametry. Pod maską znajdował się 2,85-litrowy, sześciocylindrowy bokser z podwójnym turbodoładowaniem, generujący 450 KM i 500 Nm momentu obrotowego. Dzięki zaawansowanemu systemowi napędu na cztery koła o nazwie PSK (Porsche-Steuer Kupplung), 959 rozpędzało się do 100 km/h w zaledwie 3,7 sekundy – wynik, który nawet dziś robi ogromne wrażenie.

Równie imponujące były hamulce wykonane z materiałów kompozytowych oraz adaptacyjne zawieszenie, które pozwalało na regulację prześwitu i twardości amortyzatorów. Wszystko to tworzyło z 959 nie tylko piekielnie szybki samochód, ale i niesamowicie zaawansowaną maszynę, trudną do porównania z jakimkolwiek innym autem swojej epoki.

Dlaczego Porsche 959 uważane jest za przełomowe technologicznie?

Porsche 959 stanowiło poligon doświadczalny dla wielu przełomowych technologii. To pierwszy w historii samochód drogowy wyposażony w zaawansowany napęd na wszystkie koła, który był dynamicznie sterowany przez komputer. PSK nie tylko przekazywał moc na przednią i tylną oś w zależności od warunków jazdy, ale potrafił także analizować dane z czujników przyspieszenia czy sterowania skrzynią biegów. Tego typu rozwiązania pojawiły się na szeroką skalę dopiero dekady później.

Ponadto, nadwozie 959 wykonano z połączenia aluminium i kevlaru, co obniżyło masę pojazdu i zwiększyło jego odporność na uszkodzenia. Samochód posiadał także zaawansowaną aerodynamikę z aktywnym tylnym spojlerem, komputer pokładowy, układ kontroli ciśnienia w oponach oraz adaptacyjne zawieszenie, które mogło zmieniać charakterystykę pracy podczas jazdy.

Ile kosztowało Porsche 959 i ile egzemplarzy powstało?

Pierwotna cena Porsche 959 wynosiła około 420 000 niemieckich marek, co w przeliczeniu na dzisiejsze pieniądze odpowiada kilku milionom złotych. Co ciekawe, Porsche sprzedawało ten model ze stratą – mimo wysokiej ceny jednostkowej, koszt produkcji każdego egzemplarza był jeszcze wyższy. Całkowita liczba wyprodukowanych aut wynosiła jedynie 337 sztuk, z czego 292 przeznaczone zostały do użytku drogowego. Pozostałe służyły jako modele rajdowe, prototypy lub egzemplarze testowe.

Taka ograniczona produkcja oraz legendarna wręcz specyfikacja uczyniła z Porsche 959 samochód kolekcjonerski już w chwili swojej premiery. Współcześnie ceny egzemplarzy osiągają wielomilionowe wartości, a auta te pojawiają się na aukcjach zaledwie kilka razy do roku.

Porsche 959 w motorsporcie – rajdowe sukcesy

Choć Porsche 959 było projektowane z myślą o dominacji w legendarnej grupie B Rajdowych Mistrzostw Świata (WRC), finalnie nie miało okazji zrealizować tego celu ze względu na zawieszenie całej kategorii po serii tragicznych wypadków. Niemniej jednak, auto zaznaczyło swoją obecność w motorsporcie, startując m.in. w Rajdzie Paryż-Dakar, jednej z najtrudniejszych imprez rajdowych świata.

W 1986 roku dwa egzemplarze Porsche 959 zajęły pierwsze i drugie miejsce w Rajdzie Dakar, udowadniając, że technologia oraz wytrzymałość mogą iść w parze z ekstremalnymi warunkami terenowymi. To osiągnięcie tylko wzmocniło legendę modelu i pokazało światu, że Porsche potrafi robić auta nie tylko do miasta i na tor, ale również na pustynne bezdroża.

Porsche 959 vs Ferrari F40 – dwóch gigantów lat 80.

W świecie supersamochodów lat 80., Porsche 959 i Ferrari F40 stanowiły swoistą dychotomię – niemiecką inżynierię i włoską pasję. Oba samochody debiutowały mniej więcej w tym samym okresie i często są stawiane w bezpośrednim porównaniu. 959 było bardziej zaawansowane technologicznie, oferując napęd na cztery koła, adaptacyjne zawieszenie i całą gamę elektronicznych systemów wspomagających. F40 z kolei był esencją brutalnej, nieokiełznanej mocy – tylnonapędowy, bez ABS, z minimalną ilością elektroniki, za to z 478-konnym V8 biturbo.

F40 był lżejszy i bardziej bezpośredni w prowadzeniu, ale to 959 dało początek nowej erze w projektowaniu aut sportowych – erze, w której elektronika i aerodynamika zaczęły odgrywać rolę równie ważną, co mechanika pojazdu. W pewnym sensie, Ferrari patrzyło w przeszłość, oddając hołd prostocie, podczas gdy Porsche 959 patrzyło w przyszłość, oferując przedsmak tego, czym będą auta sportowe w XXI wieku.

Jakie jest dziedzictwo Porsche 959 w dzisiejszej motoryzacji?

Choć Porsche 959 produkowano zaledwie przez kilka lat, jego wpływ na rozwój motoryzacji jest nie do przecenienia. Wiele z zastosowanych w nim technologii – adaptacyjne zawieszenie, komputerowy system zarządzania napędem na wszystkie koła, lekkie materiały kompozytowe – stały się z czasem standardem w segmencie aut premium i supersamochodów. Model 959 był też bezpośrednim protoplastą dla późniejszych Porsche 911 Turbo i GT2, które kontynuowały dziedzictwo technicznego wyrafinowania i osiągów na drodze oraz torze.

Współczesne modele, takie jak Porsche 918 Spyder czy wersje Turbo S aktualnej 911-tki, czerpią garściami z filozofii przyjętej przy konstruowaniu 959. Co więcej, 959 otworzyło drzwi dla myślenia o samochodach jako złożonych systemach informatyczno-mechanicznych, gdzie komputer odgrywa równie istotną rolę jak silnik czy skrzynia biegów. W tym sensie, dziedzictwo Porsche 959 jest wciąż żywe – nie tylko jako kultowy klasyk i marzenie kolekcjonerów, ale także jako prekursor nowoczesnych rozwiązań w świecie motoryzacji.